Жылдың бірінші жартыжылдығында мұнай-химия өнеркәсібінің экономикалық қызметі алты негізгі ерекшелік көрсетті
Уақыты : Apr 20, 2026
Жылдың бірінші жартыжылдығында мұнай-химия өнеркәсібінің экономикалық қызметі алты негізгі ерекшелік көрсетті

Журналистер Цзянсу провинциясының Наньтун қаласында өткен 2025 жылғы мұнай және химия өнеркәсібінің экономикалық ахуалын талдау жөніндегі ұлттық конференцияда биылғы жылдың бірінші жартысында мұнай-химия өнеркәсібінің экономикалық қызметі негізінен тұрақты болғанын және оның алты негізгі ерекшелігі байқалғанын білді.


Біріншіден, шикі мұнай өндіру, импорттау, өңдеу көлемі және тұтыну жылдық есеппен өсті. Бұл өткен жылы шикі мұнай импорты, өңдеу көлемі мен нақты тұтыну қатар төмендегеннен кейін өсімге қайта оралғанын көрсетеді.


Екіншіден, негізгі химиялық өнімдердің өндірісі де, тұтынуы да өсті. Бұл мұнай-химия өнімдері мен химиялық материалдарға нарықтық сұраныстың тұрақты екенін көрсетеді.


Үшіншіден, салалар арасындағы айырмашылық күшейді. Химия секторы мұнай-газ барлау және мұнай өңдеу секторларынан жақсы нәтиже көрсетті: «екі көрсеткіш өсіп, біреуі төмендеді» — кіріс пен импорт-экспорт көлемі жылдық есеппен өсті, ал пайда төмендеді. Мұнай-газ барлау және мұнай өңдеу секторларында кіріс, пайда және импорт-экспорт көлемі бойынша «үш көрсеткіштің төмендеуі» байқалды.


Төртіншіден, импорт пен экспортта көлемнің артып, бағалардың төмендеу үрдісі жалғасты. Деректерге сәйкес, импорт пен экспорттың жалпы көлемі, импорт құны және сауда тапшылығы жылдық есеппен төмендеді, ал экспорт құны небәрі 0,4%-ға аздап өсті. Бұған негізінен әлемдік нарықта мұнай-химия өнімдері бағасының төмен деңгейде сақталуы себеп болды.


Бесіншіден, мұнай өнімдерін өндіру де, тұтыну да төмендеді. Биыл алғаш рет мұнай өнімдерінің жалпы көлемі, сондай-ақ бензин, керосин және дизель отынының өндірісі мен тұтынуы бір мезгілде азайды. Бұл жаңа энергия көздерімен жүретін көліктердің бензин нарығына әсер етуіне және сұйытылған табиғи газбен жүретін ауыр жүк көліктерінің дизель отынын алмастыруына байланысты, дизель отынын тұтыну 13-бесжылдықтың соңында шарықтау шегіне жетсе, бензин тұтыну одан ертерек, 14-бесжылдықтың ортасында шегіне жеткенін көрсетеді. Бұған қоса, жылдың бірінші жартысында шикі мұнайды өңдеу көлемі жылдық есеппен 1,6%-ға өскенімен, мұнай өнімдерін өндіру 5,4%-ға төмендеп, мұнай өнімдерінің шығымы өткен жылдың бірінші жартысындағы 59,7%-дан 55,3%-ға түсті. Бұл мұнай-химия өнеркәсібінде соңғы жылдары мұнай өндіруді қысқартып, химиялық өнімдер өндірісін арттыруға бағытталған құрылымдық түзету, трансформация және жаңғырту жұмыстарының жеделдетілуі өз нәтижесін беріп жатқанын көрсетеді.


Алтыншыдан, шикі мұнай мен негізгі мұнай-химия өнімдерінің бағасы төмендеуін жалғастырды. Бұған негізінен Ресей-Украина қақтығысының одан әрі ушығуы, Израиль-Палестина қақтығысының күшеюі, Иран мен Израиль арасындағы кенеттен туындаған қақтығыс, сондай-ақ экономикалық өсімнің әлсіздігі мен белгісіздіктердің артуы себеп болды.


«Жылдың бірінші жартысында мұнай-химия өнеркәсібі ұлттық энергетикалық қауіпсіздікті қамтамасыз етуге, ауыл шаруашылығында мол өнім алуға және ішкі нарықта жеткізілімдер мен бағалардың тұрақтылығын сақтауға елеулі үлес қосты», — деді Қытай мұнай және химия өнеркәсібі федерациясы партия комитеті хатшысының орынбасары әрі вице-президенті Фу Сяншэн. Жылдың екінші жартысында сала сапа мен тиімділікті арттыруға басымдық беріп, шығындарды азайтуға, тиімділікті арттыруға, әлеуетті іске қосуға және ресурстарды оңтайлы пайдалануға назар аударуы керек. Сонымен қатар мұнай-химия өнеркәсібінің жоғары технологиялық және жасыл даму бағытына көшуін жеделдетіп, «ішкі бәсекенің шамадан тыс күшеюіне» батыл қарсы тұру және ескірген өндірістік қуаттарды реттелген түрде қолданыстан шығару қажет. 15-бесжылдыққа қадам басқанда мұнай-химия державасына айналу мақсатын нық іске асырып, қауіпсіздіктің негізгі шегін берік ұстану арқылы өндірістік қауіпсіздікті қамтамасыз ету керек.